Vraag je twee keer hetzelfde? Maak er een agent van.

Je beste agents zitten al in je chatgeschiedenis. Het zijn de vragen die je telkens opnieuw typt: het maandrapport, de post in jouw toon, de concurrentiecheck voor een pitch. Elke keer legt iemand de context opnieuw uit, en elke keer hangt de kwaliteit af van wie het vraagt en hoe goed.

Een betere prompt lost dat niet op. Het werk één keer vastleggen wel. Zo pak je het aan.

‘Een skill bouwen voor een agent is als een inwerkgids samenstellen voor een nieuwe collega.’ · Anthropic

Agent of werkwijze?

Beslis eerst wat je vastlegt.

• Een agent is een rol die een soort werk draagt, van vraag tot resultaat: een rapportbouwer, een content writer.
• Een werkwijze (een skill) is een methode die meerdere rollen kunnen gebruiken: menselijk schrijven, vertalen naar betekenis in plaats van woorden.

Een snelle test: zou je er iemand voor aannemen, schrijf dan een agent. Zou je mensen eerder een checklist of een stijlgids geven, schrijf dan een werkwijze.

Zes signalen dat werk vastgelegd moet worden

• Je hebt dezelfde vraag, of bijna dezelfde, minstens twee keer getypt.
• Je plakt elke keer dezelfde context erbij: merkregels, een sjabloon, een lijst concurrenten.
• Het resultaat hangt af van wie het vraagt. De ene collega krijgt een goed antwoord, de andere een middelmatig.
• Je verbetert telkens dezelfde fouten.
• Maar één persoon weet echt hoe het moet.
• Je zou de stappen aan een nieuwe collega kunnen uitleggen.

Eén tegensignaal. De praktische gids van OpenAI over het bouwen van agents richt ze op werk dat oordeelsvermogen vraagt, op moeilijk te onderhouden regels steunt of draait op ongestructureerde data zoals documenten en taal. Geldt niets daarvan, dan ‘kan een deterministische oplossing volstaan’. Doet een formule in een spreadsheet het werk, houd dan de formule.

Leg eerst zeven dingen vast

Beantwoord deze vragen voor je ook maar één instructie schrijft. Ze worden de ruggengraat van de agent of werkwijze.

1. Doel. Wat moet het resultaat bereiken, en voor wie? Eén zin.
2. Input. Wat geeft iemand mee als die het vraagt: een periode, een klant, een kanaal? En waar moet het naar vragen als er iets ontbreekt?
3. Bronnen. Waar de feiten vandaan komen: welke kennis, welke data, welke tools. Zeg ook wat níet als bron telt.
4. Vorm. Hoe het resultaat eruitziet: bestandstype, opbouw, lengte, taal.
5. Kwaliteitslat. Hoe je weet dat het goed is. De richtlijnen van Anthropic over succescriteria vragen criteria die specifiek, meetbaar, haalbaar en relevant zijn. ‘Elke ratio opnieuw berekend uit de ruwe cijfers’ doorstaat die test, ‘een goed rapport’ niet.
6. Wat het nooit mag doen. Cijfers verzinnen, naar buitenstaanders schrijven, publiceren zonder goedkeuring. Schrijf de grenzen even duidelijk op als de stappen.
7. Wie goedkeurt. Benoem de stappen die een mens nodig hebben: versturen, publiceren, geld uitgeven. OpenAI raadt aan dat risicovolle acties menselijk toezicht inschakelen tot het vertrouwen in de betrouwbaarheid van de agent gegroeid is.

Begin niet bij een leeg blad. Dezelfde gids raadt aan instructies op te bouwen uit wat je al hebt: werkprocedures, supportscripts of beleidsdocumenten.

Een volledig voorbeeld van een vastgelegde methode vind je bij de Website Builder: zeven stappen van doel en markt tot oplevering, een kwaliteitslat in cijfers, een lijst van wat hij nooit doet, en een Owner of Admin die goedkeurt voor er iets live gaat.

Test voor je deelt

1. Verzamel drie tot vijf echte vragen uit het verleden, met minstens één lastige: ontbrekende input, een ongewone periode, data die zichzelf tegenspreekt.
2. Laat ze eerst lopen zonder de agent en noteer wat er misgaat. Dat is je vertrekpunt.
3. Laat ze lopen met de agent en leg elk resultaat naast je kwaliteitslat.
4. Open het eigenlijke resultaat, niet alleen de samenvatting in de chat.
5. Laat iemand anders dan de maker het proberen.

Dat volgt het advies van Anthropic voor skills: maak evaluaties voor je uitgebreide documentatie schrijft, minstens drie, en meet eerst de prestaties zonder de skill, zodat je ziet wat die toevoegt.

Maak het beter na gebruik

De eerste versie is nooit de laatste. Een paar gewoontes houden ze scherp:

• Verbeter één keer, in de instructies. Verbeter je twee keer hetzelfde, dan wordt het een regel. Dat is de titel van dit artikel, één niveau dieper.
• Kijk hoe het gebruikt wordt. Anthropic raadt aan te letten op hoe het model een skill echt gebruikt, en bij te sturen op basis van observaties in plaats van aannames.
• Vraag wat er misging. Loopt een opdracht scheef, dan stelt Anthropic voor het model te laten nadenken over wat er misging. Schrijf de les in de werkwijze.
• Houd het kort. Voeg alleen toe wat het model nog niet weet, en schrap regels die niemand nodig heeft.
• Herhaal je tests na elke wijziging, en als je van model wisselt: het effect van een skill hangt af van het model eronder.
• Wijs een eigenaar aan. Eén persoon houdt de agent of werkwijze bij en beslist over wijzigingen.

Zo werkt het in Zaela

In Zaela groeit het bedrijfsbrein precies zo: alles wat je team herhaalt, wordt een agent of werkwijze die je hele team heeft, en elke les wordt een agent, een werkwijze of geheugen. Alles wat de AI gebruikt, kun je ook zelf bekijken, aanpassen en aanvullen in de webapp. Bekijk hoe het werkt.